Persoonlijkheid, een ondergeschoven kind?

Waar gaat het je om, en in welke richting ben je geneigd te zoeken om het te bereiken?

Twee vragen. De antwoorden zijn voor een ieder anders. Dat wil zeggen, ze worden bepaald door de persoonlijkheid van ieder van ons.

Maar wat voor deze simpele vragen geldt, geldt ook voor de problemen die daarbij kunnen ontstaan. Ook hier bepaalt diezelfde persoonlijkheid de aard van de oplossing en de richting waarin wordt gezocht.

De persoonlijkheid dus als vertrekpunt.

Maar...wat als de persoonlijkheid eindpunt is?

Anders gezegd, waar we ons hele kunnen en kennen in de strijd gooien om iets te bereiken, waar we leven volgens een strategie van permanente educatie, doorgaan met kennisverwerving, opleidingen blijven volgen, specialisatie-richtingen inslaan, kortom, kennis vermeerderen, blijft de persoonlijkheid merendeels in de kou staan en blijft ze wat ze altijd al was: iets dat gevormd is tijdens de opvoeding, en later geen verdere aandacht krijgt noch lijkt te verdienen.

Dit is op zijn minst merkwaardig.

Merkwaardig, aangezien er allang kennis voorhanden is om diezelfde persoonlijkheid te ondersteunen, bij te staan en, waar nodig, helpen te veranderen.

Dat wil zeggen, die kennis wordt dus niet toegepast. Om velerlei redenen.

Maar de meest basale lijkt te zijn, dat er geen cultuur bestaat om deze kennis als vanzelfsprekend in te zetten. Aandacht voor de persoonlijkheid wordt nog vaak, ofwel gezien als een misplaatste vorm van egocentriciteit, waarbij de betrokkene zich onterecht in de schijnwerpers manoeuvreert, ofwel de persoonlijkheid komt onder die aandacht tevoorschijn als een kreupele gestalte, waarvoor je je dient te schamen. Beide zijn massieve barrières om aandacht voor onze persoonlijkheid te ervaren als een natuurlijk en vertrouwd gegeven.

Toch leert ons alleen al de dagelijkse lectuur van dagbladen en internet, dat problemen zich daar voordoen waar sprake is van mensen, die struikelen over hun persoonlijkheid.

Ongeacht hun functie, ongeacht hun maatschappelijke positie, en ongeacht status en kennisniveau van de betrokkene.

Persoonlijkheid als ondergeschoven kind.

Een diamant laat zich eerst kennen als hij van verschillende kanten geslepen is.

Ditzelfde geldt voor onze persoonlijkheid.

www.eminentwayout.nl

ONTWIKKELEN

Toen Edgar Nijdam mij vroeg of ik regelmatig iets over ontwikkelen wil schrijven, werd ik direct enthousiast. Waarom? Omdat het over de kern moet gaan. Edgar heeft het over “Aandacht voor jezelf” en ik zeg al jaren dat ondernemers en managers “mis” gaan functioneren wanneer ze niet vanuit hun kern handelen. Oké, het volgende stuk gaat over ontwikkelen. Ik neem je mee in mijn gedachtewereld en ik geef je wat mee om te overdenken en ook geef ik tips om er wat mee te doen!

“Kleren maken de man” en “al draagt een aap een gouden ring, het is en blijft een lelijk ding”. Rond deze twee spreekwoorden wil ik iets vertellen over ontwikkelen. “Kleren maken de man” geeft de indruk, dat je met je buitenkant (je kleren: denk aan het verhaal “de kleren van de keizer”) veel kunt bereiken als het gaat over een eerste indruk maken, betrouwbaar overkomen en sowieso ergens binnenkomen. Dat is een misvatting. In mijn vak spreken we over congruentie: als de buitenkant niet klopt met de binnenkant, dan kom je niet geloofwaardig over. Een vraag aan je: “hoe komt het dat het ene kostuum je beter zit, dan het andere?” Is het de pasvorm, de snit, de kleur, het detail? Ik zal je het antwoord geven. Het ene kostuum past beter – onderbewust – bij je binnenkant, dan het andere. Moet je dan eerst langs de psycholoog, voordat je je gaat presenteren? Voordat je als ondernemer of manager de wereld in stapt? Nee, dat hoeft niet, maar het zou wel handig zijn om te weten wie je nu werkelijk bent. Wie ben je in aanleg (wat krijg je aan psychisch DNA mee) en wat is aangebracht door opvoeding, opleiding en sociale context? Als ondernemers/managers bij me langskomen voor een coaching/counselling omdat ze merken dat ze niet vanuit de kern werken, dan nodig ik ze uit om hun kern te onderzoeken. Dat doen we door een vragenlijst af te nemen (zie www.typecoaching.nl). Als je dan je aanleg profiel uiteindelijk kent, dan ken je ook je karakteristieken en de bijbehorende kwaliteiten. Zal ik je eens een paar vragen stellen, zodat je iets gaat herkennen? Ik stel ze in de sfeer van Edgar Nijdam.

Wil je met je uitstraling (je kostuum) opvallen of wil je aansluiten bij je omgeving
Moet het kostuum lijken op dat wat je al had of moet het geheel iets anders zijn
Is een kostuum kopen een logische beslissing of wil je er een ander mee plezieren
Plan je het dragen van verschillende outfits of pak je gewoon wat uit de kast?

Herken je iets als je de antwoorden echt geeft vanuit je diepste zelf? Als je vanuit je kern (je identiteit) werkt, dan gaan de dingen vaak als vanzelf. Dan word je als authentiek gezien. Dan willen mensen graag met je samenwerken. Dan klopt het!

Zo is het ook met ontwikkelen. De tijd dat mensen in een organisatie of een bedrijf zomaar naar een training gingen is al lang voorbij. Het was alsof een timmerman die al jaren de mooiste dingen maakte nog moest gaan leren hoe hij een hamer moet vasthouden. Waar ondernemers en managers zich wel in kunnen ontwikkelen is vaak heel individueel, vandaar dat de vraag om individuele coaching toeneemt. En dat wat ontwikkeld mag worden gaat vaak over communicatie, managementvaardigheden, uitstraling, doelen efficiënt en effectief bereiken. Het gaat over waardevol functioneren. En al deze coaching, ontwikkelingsbegeleiding of hoe je het ook wilt noemen gaat pas echt wat opleveren wanneer je het vanuit de kern, vanuit jezelf laat plaatsvinden. “Kleren maken de man” is pas waar als de kleren, het uiterlijk, bij het innerlijk passen. En als je zomaar een kostuum laat aanmeten, omdat je toch wat moet in de context van je bedrijf of je omgeving, dan zul je altijd ervaren worden als “de aap die een gouden ring draagt”.

Hieronder geef ik wat tips.

Mislukken is aan de orde als je moeite doet om iets te laten lukken en er gaat net iets “mis”. Het opnieuw proberen (trial and error) is als schieten met hagel. Zorg dat je realistische doelen hebt, die gebaseerd zijn op je kern, je innerlijke zelf. Dan pas ga je doelen bereiken. Blijf ze wel meten door doelstellingen vast te leggen, zodat je kunt bijsturen.

Ontwikkelen is in de basis een kwestie van “ont”-wikkelen. Dus doe geen moeite om steeds meer schillen om de kern te maken, maar ga juist naar de kern en verwijder schillen, zodat je congruent overkomt en kunt gaan ontwikkelen wat bij je past.

Als iedere ondernemer en manager de dingen zou doen die in de basis aanleg aanwezig zijn, dan doe je dat zo goed en dan maak je zo definitief het onderscheid met de ander, dat je makkelijk voor de dingen die je niet goed kunt (of niet goed wilt kunnen) een ander kunt inhuren (of kunt samenwerken).

Concurrentie zit hem niet in de buitenkant. Niemand kan jouw kennis en vaardigheden overnemen, wanneer jij ze vanuit je kern inzet. Je authentieke handelen komt vanuit je kern, je binnenste en dat is niet door een ander te kopiëren. Dus weet authentiek vanuit je kern en straal dat uit.

Ontwikkelen is iets wat je altijd doet. Het conservatief niet willen ontwikkelen houdt meer ontwikkeling in dan gewoon de ontwikkeling volgen. Kiezen voor ontwikkeling brengt altijd wat op. Je laten coachen doe je omdat je zelf je blinde vlek niet kunt ontdekken. Je coach helpt je bij je ontwikkeling.

AVÉ Nederland

Hans Koch